<نقدی بر تحلیل مهدی کاظمی سه شنبه ۱۱ مرداد ۸۴

آقای مهدی کاظمی طی تحلیلی با عنوان "گنجی قربانی یا محرک خشونت؟" مطالبی عنوان کرده‌اند و در انتها نتیجه گرفته‌اند که اعتصاب غذای گنجی محرک خشونت است، این مطلب نقدی کوتاه از دیدگاه بی‌خشونت بر نوشته ایشان است:
ایشان ذکر کرده‌اند که اعتصاب غذای گنجی، خشونت افزا است. به نظر من حرکت گنجی نه محرک خشونت بلکه تا این لحظه محرک چندین حرکت؛ کوچک و بزرگ جمعی که "بی‌خشونت" و کاملا دموکراتیک بوده‌اند شده است. نمونه‌ی اخیری از این حرکت‌ها گردهم‌آیی در روبروی خانه اکبر گنجی(عکس‌های کسوف) و ( عکس‌های ارسالی به خبرچین از همین گرد‌هم‌آیی) حرکت وبلاگ‌نویسان و مردم در روشن کردن شمع برای گنجی بوده است (حرکات دیگری نیز قبلا سازمان دهی داده شده بود، مثل تغییر نام وبلاگ به گنجی و ... که هر کدام از آن‌ها حمایت بسیاری را برانگیخت)، حتی پیشنهادی هم شده که مردم عادی در ساعتی از شب چراغ‌ها را خاموش کنند و شمعی در جلو پنجره خود روشن کنند. شاید گسترده شدن چنین پیشنهادی بسیار وقت‌گیر باشد ولی کار بدون هزینه‌ای است که در صورت انجام بدون هر خشونتی مسوولان را وادار به تسلیم در برابر تصمیم جمع خواهد کرد. ذکر این نکته‌ی مهم را ضروری می‌دانم که مبارزات بی‌خشونت با اینکه نام مبارزه را یدک می‌کشند ولی می‌توانند به سادگی یک "نافرمانی مدنی" مثلا گذاشتن کلاه به صورت برعکس بر روی سر باشند، حرکتی که به‌هیچ وجه جرم نیست ولی اگر همه آنرا انجام دهند نشان از اعتراض به یک تفکر است. (می‌توانید به 198 روش مبارزات بدون خشونت در انتهای کتاب از دیکتاتوری تا دموکراسی؛ نوشته جین شارپ مراجعه فرمایید).
جین شارپ نظریه پرداز اصلی مبارزات بدون خشونت می‌گوید: "هر مبارزه‌ای پیچیدگی‌ها و هزینه‌های خاص خود را دارد، مبارزه با دیکتاتورها نیز مطمئنا صدماتی خواهد داشت، اما این بر عهده رهبران مقاومت است که استراتژی‌هایی برگزینند که در عین دارا بودن بیشترین قدرت و بیشترین تاثیر گذاری، کمترین صدمات را موجب شوند." طبعا برای مبارزات و مقاومت‌های بی‌خشونت، باید هزینه‌ی آنرا هم پرداخت، هزینه‌ای که در مقایسه با حرکات خشونت آمیز ناچیز است.

در ضمن اینکه گنجی از کسانی است که برای اولین بار بحث مبارزات بی‌خشونت (بصورت نافرمانی مدنی) به آشکاری مطرح کرده‌اند.
این دوست عزیز گفته‌اند که حرکت گنجی غیر دموکراتیک است چون دموکراسی بر شانه‌های مردم متوسط استوار است. ولی باید به این دوست عزیز یاد‌آوری کنیم که گنجی در بند است و حرکتی که حمایت قشر متوسط (به گفته ایشان) را برانگیزد طبعا باید توسط دوستانی که در بند نیستند سازمان‌دهی شود. گنجی در زندان است و جز قلمش تنها ابزار عملی در دسترس او اعتصاب غذا است. یاد‌آوری می‌کنم که اگر این اعتصاب غذای نامحدود نبود؛ خیلی از کسانی که در طول یک ماه اخیر در جریان اخبار او قرار گرفتند حتی نمی‌دانستند که گنجی در کنج زندان اوین وجود دارد!

گنج هیچ‌گاه قصد قهرمان‌سازی و قهرمان بودن نیز نداشته؛ اگر هم قهرمانی از او ساخته شده توسط دیگران این قهرمان ساخته شده! در عین اینکه شاید یکی از کارهای بزرگی که تا کنون انجام داده این است که بسیاری از منتقدین او و عقایدش در حال حاضر از آزادی او حمایت می‌کنند. این یعنی بالاخره او توانسته جمعی از روشنفکران را با عقاید و اعتقادات مختلف برای یک حرکت گرد هم جمع آورد.

دوست عزیزمان کاملن درست ذکر کرده که حرکت گنجی "کاملا آگاهانه و با در نظر گرفتن عواقب آن بوده" ولی ایشان این نکته را که گنجی و امثال او اصل علت زندانی شدن خود را قابل قبول نمی‌دانند (همانطور که برای هیچ آزاده‌اندیشی صرف بیان عقاید نمی‌تواند بهانه‌ای برای زندانی کردن فرد باشد)؛ و با اینکه 6 ماه از مدت زمانی که به جرم نکرده تحمل کرده مانده اکنون آزادی بدون قید و شرط (و نه عفو مشروط، که دلیلی بر قبول گناه است) تقاضا کرده. سوال من اینجاست که آیا آقای کاظمی گنجی را به عنوان "مجرمی" که "باید" دوره محکومیت خود را طی کند؛ می‌شناسند؟ آیا قبول آزادی مشروط از جانب گنجی یا قبول اتمام دوره محکومیت برای او به معنی قبول جرم نیست؟

ایرادهای دیگری نیز به نوشته آقای کاظمی عزیز وارد است که به مهلتی دیگر واگزار می‌کنم ولی ایشان و دیگر دوستان را به خواندن مقاله روزبه میر‌ابراهیمی عزیز ، دعوت می‌کنم که از دیدی کاملا متفاوت به قضیه گنجی نگریسته و با اینکه قبل از مقاله آقای کاظمی نگاشته شده ولی می‌تواند پاسخی گویاتر به نوشته ایشان باشد.
به عنوان حسن ختام از مقاله روزبه میرابراهیمی این جمله را ذکر می‌کنم:
«گنجی در سخنرانی خود در کنفرانس برلین نکته ای را گوشزد کرد که هنوز هم لازم است؛ "دموکراسی را انسان‌های دموکرات بوجود می‌آورند". فرجام روش تجویزی گنجی هر چه باشد ما در این راه در ابتدای کوچه‌ایم.»

درهمین زمینه:

نقد مسعود رهبری بر "گنجی قربانی یا محرک خشونت؟"
مبارزه با روش‌های دیگر1
مبارزه با روش‌های دیگر 2
From Dictatorship to Democracy (PDF)
از دیکتاتوری تا دموکراسی متن کامل بعلاوه 198 روش مبارزه بدون خشونت (با ترجمه جادی).

آلیوس ماکسیموس :: August 02, 2005 :: بی‌خشونت

نشانی دنبالک (Trackback) برای این مطلب:
http://www.fanusian.COM/cgi-bin/mt/mt-tb.cgi/129
Link dade shod
Excerpt:
Weblog: Khabar Chin
Tracked: August 2, 2005 07:46 PM

مطالب دیگر در زمینه بی‌خشونت

نگاه: (تئودور روژاک) - نگاشته شده در سه شنبه ۸ شهریور ۸۴ به قلم:: آلیوس ماکسیموس
نگاه - نگاشته شده در جمعه ۴ شهریور ۸۴ به قلم:: آلیوس ماکسیموس
نگاه - نگاشته شده در دوشنبه ۳۱ مرداد ۸۴ به قلم:: آلیوس ماکسیموس
آموزش اجتناب از مواد مخدر و خشونت در مدارس توسط افسران موسقیدان - نگاشته شده در چهارشنبه ۲۶ مرداد ۸۴ به قلم:: لرد کاوی
راهی طولانی نه یک شَبِه، برای کاهش خشونت - نگاشته شده در چهارشنبه ۱۲ مرداد ۸۴ به قلم:: لرد کاوی

نظرات شما:

سلام. متاسفانه مثل اینکه آقای کاظمی درست می گفت، کار هر کس می خواهد باشد، فعلا اولی را درو کردیم.

نوشته شده توسط : سجاد در روز ۱۱ مرداد ۱۳۸۴، ۱۰:۵۶ بعدازظهر

Alyus aziz

http://democratiranian.blogspot.com/2005/08/blog-post_03.html

نوشته شده توسط : neylabak در روز ۱۲ مرداد ۱۳۸۴، ۳:۵۵ صبح

Alyus aziz http://democratiranian.blogspot.com/2005/08/blog-post_03.html

نوشته شده توسط : neylabak در روز ۱۲ مرداد ۱۳۸۴، ۳:۵۶ صبح

در شرایط قعلی به جای تحلیل رفتار گنجی باید نگران جان او بود
دایره المعارف تاریخ به ذهن بسپارد
گنجی===آزادی بیان

نوشته شده توسط : niki در روز ۱۲ مرداد ۱۳۸۴، ۷:۱۴ صبح

سلام
از مطلب شما متشكرم. در اولين فرصت سعي خواهم كرد به سئوالات پاسخ دهم.

نوشته شده توسط : مهدي در روز ۱۲ مرداد ۱۳۸۴، ۸:۰۴ صبح